PatiŽnten Professionals Medewerkers

 

CRPS  

Vorige Start Volgende     

-        Wat is CRPS?

-         Hoe verloopt CRPS?

-         Wat is de oorzaak van CRPS?

-         Hoe vaak komt CRPS voor?

-         Hoe wordt de diagnose gesteld?

-         Wat zijn de behandelingsmogelijkheden?

-         Wat is het adres van de patiŽntenvereniging?

 

Wat is CRPS?

CRPS wordt ook wel posttraumatische dystrofie (PD), SŁdeckse dystrofie of sympathische reflexdystrofie genoemd. CRPS is een aandoening die meestal ontstaat als een reactie op een ongeval (zoals een breuk of verstuiking) of een operatie. Soms echter is er geen duidelijke aanleiding te vinden. Meestal is de arm of het been aangedaan, maar CRPS-1 kan ook op andere plaatsen of op meerdere plaatsen tegelijk voorkomen. CRPS-1 wordt gekenmerkt door pijn en veranderingen in kleur en temperatuur van de huid. Vaak is er eveneens sprake van zwelling en is ook het bewegen gestoord. Daarnaast kunnen er ook bewegingsbeperkingen, een verandering in het zweetpatroon en veranderingen in huid, haargroei en nagelgroei voorkomen.

 

Hoe verloopt CRPS?

Hoewel CRPS op verschillende manieren kan verlopen, zijn er hierin vaak sterke overeenkomsten tussen patiŽnten. Het typische voorbeeld hierbij betreft de patiŽnt die na een lichte verwonding aan arm of been verschijnselen krijgt die lijken op een forse ontsteking van de ledemaat. De omgeving van de getroffen plaats wordt opgezwollen, rood, warm (of juist koud) en vooral zeer pijnlijk. In de loop van de tijd neemt de pijn vaak toe. Het aangedane lichaamsdeel wordt langzaam stijf en er kan een verminderd gevoel ontstaan. Dit kan leiden tot een functieverlies van het aangedane lichaamsdeel. Het vervolg van het verloop is per patiŽnt zeer verschillend. Sommige patiŽnten hebben weinig last en beleven een snel en volledig herstel. Bij andere patiŽnten kan de aandoening agressiever verlopen met uiteindelijk maar weinig herstel, en soms een ernstige, blijvende invaliditeit.

 

Wat is de oorzaak van CRPS?

De oorzaak van CRPS is niet bekend. Er bestaan verschillende theorieŽn over de ontstaanswijze. Sommige onderzoekers denken dat een overgevoeligheid van het zenuwstelsel een rol speelt, anderen denken dat er sprake is van een abnormale ontstekingsreactie. Hoewel een letsel vaak de aanleiding vormt tot het ontstaan van CRPS, hoeft dat niet altijd het geval te zijn. Evenmin is duidelijk waarom de ene persoon na een bepaald letsel wťl CRPS ontwikkelt en de andere persoon niet of waarom het bij de ene patiŽnt snel weer overgaat, terwijl het bij de ander steeds verder uit de hand loopt. Mogelijk spelen verschillen in aanleg hier een belangrijke rol.

 

Hoe vaak komt CRPS voor?

Dit is niet goed bekend. Men gaat ervan uit dat ongeveer 20.000 mensen in Nederland CRPS hebben en er ieder jaar ongeveer 8.000 nieuwe gevallen van CRPS zijn. Naar schatting geneest ongeveer driekwart van de patiŽnten en houdt een kwart restverschijnselen. Vrouwen zijn in vergelijking met mannen 2-3 maal zo vaak aangedaan. CRPS lijkt iets vaker de leeftijdscategorie van 40-60 jaar te treffen, maar kan op  alle leeftijden - en dus ook bij kinderen Ė voorkomen.

  Vorige Start Volgende

Hoe wordt de diagnose gesteld?

Een van de grote problemen van CRPS is dat er voor het stellen van de diagnose geen definitieve test beschikbaar is. Er is geen bloedonderzoek of speciale rŲntgenfoto of scan waarmee men de diagnose CRPS kan stellen. De arts moet de diagnose dus stellen op basis van de door de patiŽnt vertelde klachten en de bij het lichamelijk onderzoek gevonden afwijkingen. In 1994 zijn hiervoor regels opgesteld om de uniformiteit in de diagnosestelling te bevorderen. Toch kan het in sommige gevallen zeer moeilijk blijven om de diagnose te stellen.

 

Wat zijn de behandelingsmogelijkheden?

Vele behandelingsmogelijkheden worden gepropageerd en toegepast bij CRPS. Men moet zich realiseren dat veel van deze behandelingen nooit wetenschappelijk bewezen zijn. Dť behandeling voor CRPS bestaat dan ook niet. Een belangrijk aspect van de behandeling is de behandeling van de pijn. Deze vindt plaats door het voorschrijven van pijnstillers.

Voor het behandelen van een teveel aan 'radicalen' worden Mannitol-infusen, DMSO-crŤme, en AcetylcysteÔne (Fluimicil)-tabletten voorgeschreven. De werkzaamheid van DMSO en AcetylcysteÔne is in onderzoek vastgesteld, voor behandeling met Mannitol is geen wetenschappelijk bewijs. Andere behandelingen zijn er op gericht om een veronderstelde hyperactiviteit van het onwillekeurige (sympathische) zenuwstelsel af te remmen. Hiervoor werden in het verleden vaak zogenaamde RIS-blokkades uitgevoerd. Er wordt dan een stuwband om de aangedane ledemaat gelegd en via een infuus wordt een middel toegediend dat het sympathische zenuwstelsel remt. Van deze behandeling is intussen bekend geworden dat zij niet werkt en wel degelijk riskant is. In de meeste ziekenhuizen wordt zij dan ook niet meer uitgevoerd.

Met zenuwblokkades wordt ook wel geprobeerd om het zogenaamde 'sympathische zenuwstelsel' te remmen. Het sympathisch zenuwstelsel regelt veel onwillekeurige lichaamsfuncties en zorgt in de armen en benen onder andere voor de doorbloeding. Er worden zenuwblokkades voor CRPS in de arm (de zogenaamde 'ganglion stellatum blokkades') en voor CRPS in het been (de 'lumbale plexus sympaticus blokkades') onderscheiden. Soms kunnen deze tot klachtenverlichting leiden, maar in de praktijk is het resultaat vaak teleurstellend. Een enkele keer kan een zenuwblokkade ook verergering van de klachten veroorzaken. Tot slot is fysiotherapie wel zeer belangrijk, want deze behandeling kan er voor zorgen dat de aangedane ledemaat mobiel blijft en het functieverlies zo beperkt blijft. Recentelijk is door diverse expert centra in Nederland een consensus protocol m.b.t. de behandeling van CRPS gepubliceerd. Dit protocol is te vinden op de website van de patiŽntenvereniging.

 

Adres van de patiŽntenvereniging

Nederlandse Vereniging van Posttraumatische Dystrofie patiŽnten

Postbus 31157

6503 CD Nijmegen

Telefoon: 013-4554951

Internet: http://www.posttraumatischedystrofie.nl  

 

Vorige Start Volgende